Artykuł autorstwa:
dr. Marcina Wojewódki, radcy prawnego
oraz mec. Artura Ślusarczyka, radcy prawnego,
powstał w ramach współpracy merytorycznej z Magazynem HR na Szpilkach ® i został opublikowany w jego 21 wydaniu.
Dodatkowe oszczędzanie emerytalne w Polsce obejmuje dziś kilka różnych rozwiązań – od grupowych, takich jak PPE i PPK, po indywidualne, jak IKE, IKZE i OIPE. Z tych produktów mogą korzystać nie tylko obywatele Polski, ale również cudzoziemcy, choć zakres uprawnień i warunki uczestnictwa nie zawsze są takie same. W artykule porównujemy, jak wygląda sytuacja prawna obcokrajowców w poszczególnych formach dodatkowego zabezpieczenia emerytalnego i na co warto zwrócić uwagę w praktyce.
Paleta dostępnych produktów
Obecnie w Polsce w ramach dodatkowego zabezpieczenia emerytalnego dostępnych jest kilka produktów. Są to rozwiązania zarówno grupowe, takie jak pracownicze programy emerytalne (PPE) czy pracownicze plany kapitałowe (PPK), jak też rozwiązania indywidualne – czyli indywidualne konta emerytalne (IKE), indywidualne konta zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) oraz ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny (OIPE). Z dobrodziejstw oszczędzania we wszystkich tych produktach mogą korzystać zarówno obywatele Polski, jak i pod pewnymi warunkami – obcokrajowcy. Jednakże należy pamiętać, że w przypadku poszczególnych produktów sytuacja prawna obcokrajowców może się bardziej lub mniej różnić. W niniejszym tekście autorzy praktycy na co dzień zajmujący się różnymi produktami dodatkowego długoterminowego starają się dokonać porównania w tym zakresie.
Produkty grupowe i indywidualne
W przypadku PPE i PPK możliwość skorzystania z tych form dodatkowego oszczędzania zależy przede wszystkim od tego, którą z nich oferuje pracodawca. PPK są dziś rozwiązaniem powszechnym czy domyślnym, gdyż w istocie obowiązkowym dla większości pracodawców. Na koniec 2025 roku było to ponad 338 tysięcy podmiotów zatrudniających oferujących PPK. Natomiast PPE funkcjonują u znacząco mniejszej liczy pracodawców – na koniec 2025 roku istniało ich około 2,5 tysiąca, głównie w większych zakładach pracy. Pozostałe produkty – IKE, IKZE i OIPE – mają charakter indywidualny i oszczędzający, możne je założyć samodzielnie, całkowicie niezależnie od swojego pracodawcy.
Zróżnicowanie zasad w zależności od obywatelstwa
Obywatele Polski posiadają dostęp do wszystkich wskazanych powyżej produktów dodatkowego zabezpieczenia emerytalnego na zasadach ogólnych powszechnie znanych, uregulowanych w odpowiednich ustawach. Jednakże nieco odmiennie wyglądają niektóre zasady tych produktów w odniesieniu do obcokrajowców. Jakie możliwości mają obcokrajowcy, jeśli chodzi o dodatkowe oszczędzanie na emeryturę w Polsce? Czy mogą wypłacić zgromadzone środki po opuszczeniu kraju i jakie obowiązki podatkowe się z tym wiążą? Aby odpowiedzieć na powyższe pytania, trzeba przede wszystkim rozróżnić dwie grupy cudzoziemców: obywateli EOG (Europejskiego Obszaru Gospodarczego, czyli obywateli państw członkowskich UE, a także obywateli: Norwegii, Islandii i Liechtensteinu) oraz obywateli państw trzecich (czyli wszystkich innych spoza EOG). Dla każdej z tych grup obowiązują nieco inne reguły. Poniżej przedstawiamy przegląd zasad dotyczących obcokrajowców w każdej z dostępnych na początku 2026 roku w Polsce form dodatkowego zabezpieczenia emerytalnego.
To jedynie fragment, cały artykuł jest dostępny po kliknięciu w przycisk
Pełny 21 numer Magazynu HR na Szpilkach® dostępny bezpłatnie po kliknięciu w przycisk poniżej.